2015 جىلعى 17 ناۋرىز , استانا قالاسى
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى
«ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى تۋرالى» 2004 جىلعى 9 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ 5-بابىنىڭ 35) تارماقشاسىنا سايكەس بۇيىرامىن:
1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارى بەكىتىلسىن.
2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى دەپارتامەنتى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىندا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن:
1) وسى بۇيرىقتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەلۋىن;
2) وسى بۇيرىق مەملەكەتتىك تىركەلگەننەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن ىشىندە مەرزىمدى ءباسپاسوز باسىلىمدارىندا جانە «ادىلەت» اقپاراتتىق-قۇقىقتىق جۇيەسىندە رەسمي جاريالانۋعا جىبەرىلۋىن;
3) وسى بۇيرىقتىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ رەسمي ينتەرنەت-رەسۋرسىندا جانە مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ينترانەت-پورتالىندا جاريالانۋىن;
4) وسى بۇيرىقتى قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە مەملەكەتتىك تىركەگەننەن كەيىن ون جۇمىس كۇنى ىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ زاڭ قىزمەتى دەپارتامەنتىنە وسى تارماقتىڭ 2) جانە 3) تارماقشالارىمەن كوزدەلگەن ءىس-شارالاردىڭ ورىندالۋى تۋرالى مالىمەتتەردى ۇسىنۋدى قامتاماسىز ەتسىن.
3. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋ جەتەكشىلىك ەتەتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا ۆيتسە-مينيسترىنە جۇكتەلسىن.
4. وسى بۇيرىق العاشقى رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەنەرگەتيكا ءمينيسترى ۆ.شكولنيك
«كەلىسىلگەن»
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق
ەكونوميكا ءمينيسترى ____________ ە. دوساەۆ
2015 جىلعى 3 ءساۋىر
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا ءمينيسترىنىڭ 2015 جىلعى 17 ناۋرىزداعى №207 بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارى
1. جالپى ەرەجەلەر
1. وسى جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارى (بۇدان ءارى – قاعيدالار) «ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى تۋرالى» 2004 جىلعى 9 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭى 5-بابىنىڭ 35) تارماقشاسىنا سايكەس ازىرلەنگەن جانە جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ ءتارتىبىن ايقىندايدى.
2. وسى قاعيدالاردا مىناداي تەرميندەر مەن انىقتامالار پايدالانىلادى:
1) اقپاراتتىق-ولشەۋ جۇيەسى – بۇل جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ دەرەكتەرىن ولشەۋ, جيناقتاۋ, وڭدەۋ, ساقتاۋ جانە بەرۋ ءۇشىن ولشەۋ جانە اپپاراتتىق-باعدارلامالىق كەشەن قۇرالدارىنىڭ جيىنتىعى;
2) بۋدى ەسەپكە الۋ قۇرالى – اعىن جىلدامدىعىنىڭ باعىتىنا پەرپەنديكۋليار قيىپ ءوتۋ ارقىلى قۇبىردا اعاتىن بۋ ماسساسىن (كولەمىن) ولشەۋگە ارنالعان ولشەگىش قۇرال;
3) ەسەپكە الۋ تورابى – جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋدى قامتاماسىز ەتەتىن قۇرالدار مەن قۇرىلعىلار جۇيەسى;
4) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ اقاۋلى بولۋ ۋاقىتى – ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ اقاۋلى كۇيدە بولعان ۋاقىت ارالىعى;
5) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى – قۇرالدار كورسەتكىشتەرى نەگىزىندە جىلۋ ەنەرگياسىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن) ەسەپكە الۋ, سونداي-اق ونىڭ تەمپەراتۋراسى مەن قىسىمىنا باقىلاۋ جۇرگىزىلەتىن ۋاقىت ارالىعى;
6) جىلۋ جەلىسى – جىلۋ ەنەرگياسىن بەرۋگە, تاراتۋعا ارنالعان قۇرىلعىلار جيىنتىعى;
7) جىلۋ جەتكىزگىشى – جىلۋ ەنەرگياسىن بەرۋ ءۇشىن جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىندە پايدالانىلاتىن زات (سۋ, بۋ);
8) جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ شىعىسى – ۋاقىت بىرلىگى ىشىندە قۇبىردىڭ كولدەنەڭ قيىلىسى ارقىلى وتكەن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
9) جىلۋ جۇكتەمەسى – ۋاقىت بىرلىگى ىشىندە جىلۋ تۇتىنۋ قوندىرعىسى قابىلداي الاتىن جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى;
10) جىلۋ پۋنكتى – جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەسىن جىلۋ جەلىسىنە قوسۋعا جانە جىلۋ جۇكتەمەلەرى جۇيەلەرىنىڭ تۇرلەرى بويىنشا جىلۋ جەتكىزگىشىن تاراتۋعا ارنالعان قۇرىلعىلار كەشەنى;
11) جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەسى – ءبىر نەمەسە بىرنەشە جىلۋ جۇكتەمەلەرىنىڭ تۇرلەرىن تۇتىنۋعا ارنالعان جىلۋ تۇتىنۋشى قوندىرعىلارىنىڭ كەشەنى;
12) جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەسىن قوسۋدىڭ تاۋەلسىز سحەماسى – جىلۋ جەلىسىنەن كەلەتىن جىلۋ جەتكىزگىشى جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەسىندە ودان ءارى پايدالانىلاتىن قايتالاما جىلۋ جەتكىزگىشىن جىلىتاتىن, تۇتىنۋشىنىڭ جىلۋ پۋنكتىندە ورناتىلعان جىلۋ الماستىرعىش ارقىلى وتكەن كەزدە جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەسىن جىلۋ جەلىسىنە قوسۋ سحەماسى;
13) جىلۋ تۇتىنۋشى قوندىرعىسى – جىلۋ ەنەرگياسىن قابىلداۋعا جانە پايدالانۋعا ارنالعان قۇرىلعىلار جيىنتىعى;
14) جىلۋ ەنەرگياسى – تۇتىنۋ كەزىندە جىلۋ جەتكىزگىشتىڭ تەرموديناميكالىق پارامەترلەرى (تەمپەراتۋرا, قىسىم) وزگەرەتىن جىلۋ جەتكىزگىش بەرەتىن ەنەرگيا;
15) جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالى – جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانىن ايقىنداۋعا جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى مەن پارامەترلەرىن ولشەۋگە ارنالعان قۇرال نەمەسە قۇرالدار جيىنتىعى;
16) جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ پارامەترلەرىن تىركەۋ – ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنىڭ ولشەنەتىن شامانى تسيفرلىق نەمەسە گرافيكالىق نىساندا, قاعاز نەمەسە ەلەكتروندىق تاسىعىشتا تىركەۋى;
17) جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ شىعىندالۋىن ەسەپكە الۋ نۇكتەسى – كوممەرتسيالىق ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنىڭ كومەگىمەن نەمەسە ەسەپ ايىرىسۋ ادىسىمەن, ول بولماعان كەزدە جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ شىعىندالۋى انىقتالاتىن جىلۋمەن جابدىقتاۋ سحەماسىنىڭ نۇكتەسى;
18) جىلۋمەن جابدىقتاۋ – جىلۋ ەنەرگياسىن جانە (نەمەسە) جىلۋ تاسىمالداعىشتى ءوندىرۋ, بەرۋ, ءبولۋ جانە تۇتىنۋشىلارعا ساتۋ بويىنشا قىزمەتى;
19) جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسى – جىلۋ وندىرەتىن, جىلۋ بەرەتىن جانە جىلۋ تۇتىناتىن قوندىرعىلاردان تۇراتىن كەشەن;
20) جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەسى – جەلىلىك سۋ جىلۋ جەلىسىنەن ىستىق سۋدى بۇرۋ ارقىلى تۇتىنۋشىلاردى ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋ ءۇشىن تىكەلەي پايدالانىلاتىن جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ سۋ جۇيەسى;
21) جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ جابىق جۇيەسى – جىلۋ جەلىسىندە اينالاتىن سۋ جىلۋ جەتكىزگىش رەتىندە عانا قولدانىلاتىن جانە جۇيەدەن الىنبايتىن جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ سۋ جۇيەسى.ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋ جىلۋ جەلىسىنەن تاۋەلسىز سۋ جىلىتقىش ارقىلى قامتاماسىز ەتىلەدى;
22) تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك – ەنەرگيا ءوندىرۋشى, ەنەرگيا بەرۋشى ۇيىمدارعا نەمەسە تۇتىنۋشىعا مەنشىك قۇقىعىندا نەمەسە وزگە دە زاڭدى نەگىزدە جابدىقتار جانە (نەمەسە) جىلۋ جەلىسىنىڭ تيەسىلىگى;
23) تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك جانە پايدالانۋ جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ شەكاراسى – ەنەرگيا ءوندىرۋشى, ەنەرگيا بەرۋشى ۇيىمدار مەن تۇتىنۋشىلار اراسىنداعى, سونداي-اق تۇتىنۋشىلار مەن قوسالقى تۇتىنۋشىلار اراسىنداعى جىلۋ جەلىسىنىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىگى بويىنشا انىقتالاتىن جانە تاراپتاردىڭ پايدالانۋ جاۋاپكەرشىلىگىن بەلگىلەيتىن جىلۋ جەلىسىن ءبولۋ نۇكتەسى;
24) شىعىن ولشەگىش قۇرىلعى – قۇبىردا اعاتىن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ءبىر ساتتىك شىعىنىن ولشەۋگە ارنالعان قۇرىلعى;
25) ەنەرگيا تۇتىنۋدى ەسەپكە الۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەسى – كوممەرتسيالىق ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنان كەم دەگەندە مىنا رەسۋرستاردىڭ: سۋدىڭ, گازدىڭ, ەلەكتر جانە جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ دەرەكتەرىن كوممەرتسيالىق ەسەپكە الۋدى, قاشىقتىقتان جيناۋدى, ساقتاۋدى, تالداۋدى جۇزەگە اسىراتىن ەسەپكە الۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەسى.
وسى قاعيدالاردا پايدالانىلاتىن وزگە دە ۇعىمدار مەن تەرميندەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى سالاسىنىڭ زاڭناماسىنا سايكەس قولدانىلادى.
3. جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن ەسەپكە الۋ جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ پارامەترلەرىن باقىلاۋ ءۇشىن اۆتونومدىق قۇرالدار جيىنتىقتارى جانە (نەمەسە) جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋدىڭ اقپاراتتىق-ولشەۋ جۇيەلەرى پايدالانىلادى.
كوپ پاتەرلى تۇرعىن ءۇي عيماراتتارىندا كولدەنەڭ جىلىتۋ جۇيەسىنە ۇيگە ورتاق, پاتەرلى جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارىن, بىرنەشە پاتەر ءۇشىن جالپى تىرەكتەرمەن جىلىتۋ جۇيەسىنە جىلۋ شىعىنىڭ ينديكاتورلارىن جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋدىڭ اقپاراتتىق - ولشەگىش جۇيەسى قۇرامىندا دا, ەنەرگيا تۇتىنۋدى ەسەپكە الۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەسى قۇرامىندا دا قولدانۋ قاجەت.
ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمداردىڭ جىلۋ جەلىلەرىنەن شىعاتىن ماگيسترالعا جالعىز تۇتىنۋشى قوسىلعان جانە وسى ماگيسترال ونىڭ تەڭگەرىمدە تۇرعان جاعدايدا, تاراپتاردىڭ ءوزارا كەلىسىمى بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمداردىڭ جەلىلەرىن ەسەپكە الۋ تورابىندا ورناتىلعان كوممەرتسيالىق ەسەپكە الۋ قۇرالدارى بويىنشا تۇتىنىلاتىن جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ جۇرگىزىلەدى.
4. ەنەرگيامەن جابدىقتاۋشى ۇيىم مەن تۇتىنۋشىنىڭ اراسىنداعى جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشى ءۇشىن ەسەپتەۋلەر بويىنشا, سونداي-اق جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىن جىبەرۋ جانە تۇتىنۋ رەجيمدەرىن ساقتاۋ بويىنشا ءوزارا مىندەتتەمەلەر شارت جاساسۋ جولىمەن جۇزەگە اسىرىلادى
5. جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋمەن بايلانىستى ەسەپتەۋلەردى ورىنداۋ كەزىندە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ جىلۋ فيزيكالىق قاسيەتتەرى تۋرالى نورماتيۆتىك تەحنيكالىق قۇجاتتاردى پايدالانۋ قاجەت.
6. تۇتىنۋشىعا, ەنەرگيا بەرۋشى (ەنەرگيا ءوندىرۋشى) ۇيىممەن كەلىسىم بويىنشا جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشى سانىن ايقىنداۋ ءۇشىن, سونداي-اق جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ پارامەترلەرىن باقىلاۋ ءۇشىن, بۇل رەتتە ەسەپكە الۋ تەحنولوگياسىن بۇزباي جانە ولشەمدەردىڭ دالدىگى مەن ساپاسىنا اسەر ەتپەي, قوسىمشا (قايتالاناتىن) قۇرالداردى ەسەپكە الۋ تورابىندا ورناتۋعا جول بەرىلەدى.
قوسىمشا ورناتىلعان جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋدىڭ كوممەرتسيالىق ەمەس قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى تۇتىنۋشى مەن ەنەرگيامەن جابدىقتاۋشى ۇيىم اراسىنداعى ءوزارا ەسەپ ايىرىسۋلار كەزىندە پايدالانىلمايدى.
7. جىلۋ ەنەرگياسىن بارلىق تۇتىنۋشىلاردىڭ جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەلەرى ەنەرگيامەن جابدىقتاۋشى ۇيىممەن جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپتەۋ ءۇشىن كوممەرتسيالىق ەسەپكە الۋ قۇرالدارىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپتەۋ ءۇشىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارىمەن ەنەرگيا بەرۋشى (ەنەرگيا ءوندىرۋشى) ۇيىممەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تابيعي مونوپوليالار جانە رەتتەلەتىن نارىقتار سالاسىنداعى زاڭناماسىنا سايكەس قامتاماسىز ەتەدى.
8. جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى ەسەپكە الۋ, ەگەر شارتتا وزگەشە كوزدەلمەسە, جىلۋ جەلىلەرىنىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك جانە پايدالانۋ جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ شەكاراسىندا جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ شىعىندالۋىن ەسەپكە الۋ نۇكتەسىندە جۇرگىزىلەدى.
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ شىعىندالۋىن ەسەپكە الۋ نۇكتەسىندە ورنالاسقان ەسەپكە الۋ تورابى وسى قاعيدالاردىڭ 21, 24, 28, 32 جانە 37-تارماقتارى تالاپتارىنا سايكەس جابدىقتالادى.
9. وسى قاعيدالاردىڭ فورمۋلالارىندا جانە ماتىنىندە مىناداي ولشەم بىرلىكتەرى قولدانىلادى:
1) قىسىم – پا (كگس/سم2); 6) كولەم - م3;
2) تەمپەراتۋرا - °س; 7) شىعىس - توننا/ساع;
3) ەنتالپيالار - كدج/كگ (ككال/كگ); 8) جىلۋ ەنەرگياسى - گدج (گكال);
4) ماسسالار - توننا; 9) ۋاقىت - ساع.
5) تىعىزدىق - كگ/م3;
2. جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ ءتارتىبى
پاراگراف 1. جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرىنە جىبەرىلگەن ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ
جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ ءتارتىبى
10. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ توراپتارى ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ باستى ىسىرمالارىنا بارىنشا جاقىنداتىلعان ورىنداردا قۇبىرلاردىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىگى مەن پايدالانۋ جاۋاپكەرشىلىگى ءبولىمىنىڭ شەكاراسىندا جابدىقتالادى.
11. ءاربىر ەسەپكە الۋ تورابىندا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنىڭ كومەگىمەن مىنالار ايقىندالادى:
1) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى;
2) جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسى;
3) ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جانە العان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ تيىسىنشە بەرۋشى جانە قايتارۋشى قۇبىر بويىنشا ماسساسى (كولەمى);
4) جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىن قانىقتىرۋعا جۇمسالاتىن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
5) ءاربىر ساعات ءۇشىن جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسى;
6) ءاربىر ساعات ءۇشىن بەرۋشى قۇبىر بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جانە قايتارۋشى قۇبىر بويىنشا العان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
7) ءاربىر ساعات ءۇشىن جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىن قانىقتىرۋعا جۇمسالاتىن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
8) بەرۋشى, قايتارۋشى قۇبىرلارداعى جانە قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋ قۇبىرلارىنداعى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق جانە ورتاشا تاۋلىكتىك تەمپەراتۋراسى;
9) بەرۋشى, قايتارۋشى قۇبىرلارداعى جانە قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋ قۇبىرلارىنداعى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق قىسىمى.
جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ پارامەترلەرىن تىركەيتىن قۇرالدار كورسەتكىشتەرىنىڭ نەگىزىندە جىلۋ جەتكىزگىشى پارامەترلەرىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق جانە ورتاشا تاۋلىكتىك ماندەرى ايقىندالادى.
12. قايتارۋشى قۇبىرلار ماگيسترالدارىندا ورناتىلاتىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى قانىقتىرۋشى قۇبىردىڭ قوسىلۋ ورنىنا دەيىن ورناتىلادى.
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرى ءۇشىن ەنەرگيا وندىرەتىن ۇيىمنىڭ جىلۋ جەلىسىنىڭ تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىنىڭ ورنالاسۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 1-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
13. ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىممەن جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگيا سانى, ونىڭ تۇجىرىمداماسى بويىنشا جىبەرىلگەن, جىلۋ ەنەرگياسى سانىنىڭ سوماسى رەتىندە ايقىندالادى.
14. ۋاقىت بىرلىگى ىشىندە ءاربىر جەكەلەگەن شىعارۋ بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى ءتيىستى ەنتالپياعا ءاربىر قۇبىر (بەرۋشى, قايتارۋشى جانە قانىقتىرۋشى) بويىنشا جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسسالىق شىعىستارى كوبەيتىندىلەرىنىڭ الگەبرالىق جيىنى رەتىندە ايقىندالادى. قايتارۋشى جانە قانىقتىرۋشى قۇبىرلارداعى جەلىلىك سۋدىڭ جاپپاي شىعىستارى تەرىس بەلگىمەن الىنادى.
15. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى بولماعان جاعدايدا ءبىر ساعات ىشىندە ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن Q جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانىن ايقىنداۋ ءۇشىن مىناداي فورمۋلا پايدالانىلادى:
a b m
Q = ∑ G1i * h1i - ∑ G1i * h1i - ∑ Gnk * h سۋىق سۋ (2.1)
i=1 j=1 k=1
مۇندا:
ا – بەرۋشى قۇبىرلارداعى ەسەپكە الۋ توراپتارىنىڭ سانى;
b – قايتارۋشى قۇبىرلارداعى ەسەپكە الۋ توراپتارىنىڭ سانى;
m – قانىقتىرۋشى قۇبىرلارداعى ەسەپكە الۋ توراپتارىنىڭ سانى;
G1i – ءاربىر بەرۋشى قۇبىر بويىنشا ءبىر ساعاتتا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
G2j – ءاربىر قايتارۋشى قۇبىر بويىنشا ءبىر ساعاتتا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمعا قايتارىلعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
Gnك – ءبىر ساعاتتا جىلۋ ەنەرگياسىن تۇتىنۋشىلاردىڭ ءاربىر جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىن قانىقتىرۋعا جۇمسالعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
h1i – ءتيىستى بەرۋشى قۇبىرداعى جەلىلىك سۋدىڭ ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا ەنتالپياسى;
h2j – ءتيىستى قايتارۋشى قۇبىرداعى جەلىلىك سۋدىڭ ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا ەنتالپياسى;
hسۋىق سۋ – جىلۋ ەنەرگياسىن تۇتىنۋشىلاردىڭ ءتيىستى جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىن قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋدىڭ ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا ەنتالپياسى.
ەسەپتىك كەزەڭدە ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ سانى (2.1) فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
16. ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمدا ءبىر عانا شىعارىلىم نەمەسە ارقايسىسىندا جەكە قانىقتىرۋشى قۇبىرى بار بىرنەشە شىعارىلىمدارى بولعان كەزدە, ءاربىر شىعارىلىم بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ سانى فورمۋلا بويىنشا وسى قاعيدانىڭ 2-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمى), سونداي-اق ونىڭ ەكى جىلۋ ەسەپتەۋىشتەرىنىڭ كورسەتكىشتەرى بويىنشا جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرى ەنەرگيا وندىرەتىن ۇيىمنىڭ جىلۋ جەلىسىنىڭ تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسىنا سايكەس بەرۋشى جانە قانىقتىرۋشى قۇبىردا ورناتىلعان ەكى جىلۋ ەسەپتەۋىشتەردىڭ, شىعىن ولشەگىش قۇرىلعىسىنىڭ كورسەتكىشتەرى بويىنشا مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Q = Q1 + Qپ (2.2)
مۇندا:
Q1 = G1(h1 – h2) – بەرۋ قۇبىرىندا شىعىن ولشەگىش قۇرىلعىسى بەرۋشى قۇبىردا ورناتىلعان جىلۋ ەسەپتەۋىش كورسەتكىشتەرى بويىنشا جىلۋ سانى;
Qى = Gى(h2 – hسۋىق سۋ) –قۇبىردا شىعىن ولشەگىش قۇرىلعىسى قانىقتىرۋشى قۇبىردا ورناتىلعان جىلۋ ەسەپتەۋىش قۇرالدار كورسەتكىشتەرى بويىنشا جىلۋ سانى.
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمى), سونداي-اق ونىڭ ەكى جىلۋ ەسەپتەۋىشتەرىنىڭ كورسەتكىشتەرى بويىنشا جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرى ەنەرگيا وندىرەتىن ۇيىمنىڭ جىلۋ جەلىسىنىڭ تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 2-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ تىركەۋشى قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى ەنەرگيا بەرۋشى (ەنەرگيا ءوندىرۋشى) جانە ەنەرگيامەن جابدىقتاۋ ۇيىمدار اراسىنداعى شارت شاماسىنان جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرىندەگى جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانىن, جىلۋ وتكىزگىشىنىڭ ماسساسى مەن تەمپەراتۋراسىنان اۋىتقۋلاردى انىقتاۋ ءۇشىن پايدالانىلادى.
پاراگراف 2. جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ بۋ جۇيەلەرىنە جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسى مەن
جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ ءتارتىبى
17. ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ بۋ جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ توراپتارى ونىڭ ءاربىر شىعارۋلارىندا جابدىقتالادى.
جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ توراپتارى ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ باس ىسىرمالارىنا بارىنشا جاقىنداتىلعان جەرلەردە قۇبىرلاردىڭ تەڭگەرىم تيەسىلىك جانە پايدالانۋ جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ ءبولىمىنىڭ شەكاراسى ماڭىندا جابدىقتالادى.
تۇتىنۋشىلاردىڭ جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرىنە جىبەرىلەتىن جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ تورابىنان كەيىن ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ ءوز قاجەتتىلىكتەرىنە جىلۋ جەتكىزگىشىن ىرىكتەۋلەردى ۇيىمداستىرۋعا جول بەرىلمەيدى.
18. ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمنىڭ جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋدىڭ ءاربىر تورابىندا قۇرالداردىڭ كومەگىمەن مىنالار انىقتالادى:
1) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى;
2) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ اقاۋلى بولعان ۋاقىتى;
3) جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسى;
4) جىبەرىلگەن بۋدىڭ جانە ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمعا قايتارىلعان كوندەنساتتىڭ ماسساسى (كولەمى);
5) ءاربىر ساعات سايىن جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسى;
6) ءاربىر ساعات سايىن جىبەرىلگەن بۋدىڭ جانە ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمعا قايتارىلعان كوندەنساتتىڭ ماسساسى (كولەمى);
7) ءسىڭىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن بۋدىڭ, كوندەنساتتىڭ جانە سۋىق سۋ تەمپەراتۋراسىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق ماندەرى;
8) ءسىڭىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن بۋدىڭ, كوندەنساتتىڭ جانە سۋىق سۋ قىسىمىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق ماندەرى ايقىندالادى.
جىلۋ جەتكىزگىشى پارامەترلەرىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق ماندەرى, سونداي-اق ولاردىڭ قانداي دا ءبىر باسقا ۋاقىت ارالىعىنداعى ورتاشا شامالارى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ پارامەترلەرىن تىركەيتىن قۇرالدار كورسەتكىشتەرىنىڭ نەگىزىندە ايقىندالادى.
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ بۋ جۇيەلەرى ءۇشىن ونىڭ ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمدا تىركەلەتىن پارامەترلەرىنىڭ ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 3-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
19. ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى ونىڭ شىعارۋلارى بويىنشا جىبەرىلگەن جىلۋ ەنەرگياسى سانىنىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
ۋاقىت بىرلىگى ىشىندە ءاربىر جەكەلەگەن شىعارۋ بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى ءتيىستى ەنتالپيالارعا ءاربىر قۇبىر (بۋ وتكىزگىش جانە كوندەنسات وتكىزگىش) بويىنشا جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ جۇرگىزىلگەن ماسسالىق شىعىستارى كوبەيتىندىلەرىنىڭ الگەبرالىق جيىنى رەتىندە ايقىندالادى. كوندەنسات وتكىزگىشتەگى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسسالىق شىعىسى تەرىس بەلگىمەن الىنادى.
20. ءبىر ساعات ىشىندە ەنەرگيا ءوندىۋشى ۇيىم جىبەرگەن Q جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانىن ايقىنداۋ ءۇشىن مىناداي فورمۋلا پايدالانىلادى:
k m
Q = ∑ Di * (h1 - hسۋىق سۋ) - ∑ Gkj * (h kj - hسۋىق سۋ) (2.3)
i=1 j=1
مۇندا:
k – بۋ وتكىزگىشتەردەگى ەسەپكە الۋ توراپتارىنىڭ سانى;
m – كوندەنسات وتكىزگىشتەردەگى ەسەپكە الۋ توراپتارىنىڭ سانى;
Di – ءبىر ساعات ىشىندە ءاربىر بۋ وتكىزگىش بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن بۋ ماسساسى (كولەمى);
Gkj – ءبىر ساعات ىشىندە ءاربىر كوندەنسات وتكىزگىش بويىنشا ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم العان كوندەنسات ماسساسى (كولەمى);
hi – ءتيىستى بۋ وتكىزگىشتەگى ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا بۋ ەنتالپياسى;
hkj – ءتيىستى كوندەنسات وتكىزگىشتەگى ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا كوندەنسات ەنتالپياسى;
hسۋىق سۋ – قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋدىڭ ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا ەنتالپياسى.
ەسەپتىك كەزەڭدە ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىم جىبەرگەن جىلۋ سانى (2.3) فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ تىركەۋشى قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى ەنەرگيا بەرۋشى (ەنەرگيا ءوندىرۋشى) جانە ەنەرگيامەن جابدىقتاۋ ۇيىمدار اراسىنداعى شارت شاماسىنان جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ بۋ جۇيەلەرىندە جىبەرىلگەن جىلۋ جەتكىزگىشى جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ جىلۋ وتكىزگىشىنىڭ كولەمىنەن, ماسساسى مەن تەمپەراتۋراسىنان اۋىتقۋلاردى انىقتاۋ ءۇشىن پايدالانىلادى.
3. جىلۋدى تۇتىنۋ جۇيەلەرىندە تۇتىنۋشىداعى جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ ءتارتىبى
21. ەسەپكە الۋ تورابى باس ىسىرماعا بارىنشا جاقىنداتىلعان جەردە تۇتىنۋشىعا تيەسىلى جىلۋ پۋنكتىندە جابدىقتالادى. ەسەپكە الۋ تورابىن قۇبىرلاردىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك جانە پايدالانۋ جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ شەكاراسىنا دەيىن ورناتۋعا جول بەرىلەدى. جىبەرگەن جىلۋ ەنەرگياسىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشتىڭ ماسساسىن (كولەمىن) ايقىنداۋ كەزىندە ەسەپكە الۋ تورابىن ورناتقان جەر مەن تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك شەكاراسىنىڭ اراسىنداعى اۋماقتا جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ جىلۋ ىسىراپتارى مەن جىلىستاۋلارىن ەسەپكە الۋ قاجەت.
جىلۋ جۇكتەمەلەرى جۇيەلەرىنىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرى دەربەس قۇبىرلارمەن سىرتقى جىلۋ جەلىلەرىنە قوسىلعان جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەلەرى ءۇشىن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ جىلۋ ەنەرگياسىن, ماسساسىن (كولەمىن) جانە پارامەترلەرىن ەسەپكە الۋ ءاربىر دەربەس قوسىلعان جۇكتەمە ءۇشىن جەكە جۇرگىزىلەدى.
22. جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ جابىق جۇيەلەرىندە جىلۋ ەنەرگياسىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ پارامەترلەرىن ەسەپكە الۋ تورابىندا مىنالار انىقتالادى:
1) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى;
2) الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى;
3) ءاربىر ساعات ءۇشىن بەرۋشى قۇبىر بويىنشا قايتارىلعان جانە قايتارۋشى قۇبىر بويىنشا الىنعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
4) بەرۋشى جانە جىبەرۋشى قۇبىرلارداعى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق تەمپەراتۋراسى;
5) ءاربىر ساعات ءۇشىن الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى;
6) جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەسىندەگى جىلىستاۋلار ناتيجەسىندە جوعالعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) ايقىندالادى.
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ جابىق جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 4-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
23. جيىنتىق جىلۋ جۇكتەمەسى 0,1 گكال/س اسپايتىن جىلۋ تۇتىنۋدىڭ جابىق جۇيەلەرىندە جىلۋمەن جابدىقتاۋشى ۇيىممەن كەلىسىم بويىنشا جەلىلىك سۋدىڭ شىعىسىن قۇبىرلاردىڭ (بەرۋشى نەمەسە شىعارۋشى) بىرەۋىنەن عانا ولشەۋگە جول بەرىلەدى.
24. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى بولماعان جاعدايدا تۇتىنۋشى 1 ساعات ىشىندە العان Q جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى نەگىزىندە مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Q = G1 (h1 – h2), (3.1)
مۇندا:
G1 – بەرۋشى قۇبىر بويىنشا جابىق جىلۋ جۇيەسى ارقىلى 1 ساعات ىشىندە وتكەن جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
h1 جانە h2 – تيىسىنشە تۇتىنۋشىنىڭ بەرۋشى قۇبىرى كىرمەسىندەگى جانە قايتارۋشى قۇبىرى شىقپاسىنداعى جەلىلىك سۋدىڭ ءبىر ساعاتتاعى ورتاشا ەنتالپياسى.
شارتتا بەلگىلەنگەن ەسەپتىك كەزەڭ ىشىندە تۇتىنۋشى العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى (3.1) فورمۋلاسى بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
1 ساعات ىشىندە جىلىستاۋ ناتيجەسىندە تۇتىنۋشى جوعالتقان Gۋ جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Gۋ = G1 – G2, (3.2)
مۇندا:
G1 – بەرۋشى قۇبىر بويىنشا 1 ساعات ىشىندە تۇتىنۋشى العان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
G2 – شىعارۋشى قۇبىر بويىنشا 1 ساعات ىشىندە تۇتىنۋشى قايتارعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى).
ەگەر (3.2) فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلگەن Gۋ جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) G1-دەن 3 %-دان اسپايتىن بولسا, وندا جىلىستاۋ شاماسى رەتىندە وسى جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسى ءۇشىن جىلىستاۋدىڭ نورماتيۆتىك شاماسىن قابىلداۋ قاجەت.
ەسەپتىك كەزەڭدە جىلىستاۋ ناتيجەسىندە تۇتىنۋشى جوعالتقان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) (3.2) فورمۋلاسى بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
ەگەر ەسەپكە الۋ تورابى جەتكىزۋشى مەن تۇتىنۋشىنىڭ جىلۋ جەلىلەرىنىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك ءبولىمىنىڭ شەكاراسىنا ورناتىلماعان بولسا, وندا تۇتىنۋشى 1 ساعات ىشىندە العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى مىناداي فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
Q = (l + kn) (l + kج) G1(h1 – h2), (3.3)
مۇندا:
kn جانە كج – تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك شەكاراسىنان تيىسىنشە ەسەپكە الۋ تورابىن ورناتۋ ورنىنا دەيىنگى نورماتيۆتىك ىسىراپتار مەن جىلۋ جەلىسى جىلىستاۋلارىنىڭ كوەففيتسيەنتتەرى.
جىلىتۋ جۇيەسىندەگى جىلىستاۋ ناتيجەسىندە تۇتىنۋشى 1 ساعات ىشىندە جوعالتقان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
Gy = (1 + ky) (G1 – G2). (3.4)
25. اينالىمدى جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەلەرىندەگى جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ تورابىندا:
1) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى;
2) الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى;
3) ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا جۇمسالعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
4) ءاربىر ساعات ءۇشىن بەرۋشى قۇبىر ارقىلى الىنعان جانە شىعارۋشى قۇبىر ارقىلى قايتارىلعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
5) بەرۋشى جانە شىعارۋشى قۇبىرلارداعى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق تەمپەراتۋراسى;
6) ءاربىر ساعات ءۇشىن الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى;
7) ءاربىر ساعات ءۇشىن ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا جۇمسالعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) ايقىندالادى.
26. جىلۋ ەنەرگياسىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اينالمالى جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 5-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
27. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى بولماعان جاعدايدا تۇتىنۋشى 1 ساعات ىشىندە العان Q جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى جىلۋ ەنەرگيا قۇرالدارىن ەسەپكە الۋدىڭ بولماۋىندا تورابى قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى نەگىزىندە مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Q = G1(h1 – hسۋىق سۋ) – G2(h2 – hسۋىق سۋ), (3.5)
مۇندا:
G1 – بەرۋشى قۇبىر بويىنشا تۇتىنۋشى 1 ساعات ىشىندە العان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
G2 – تۇتىنۋشى شىعارۋشى قۇبىر بويىنشا قايتارعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
h1 جانە h2 – تيىسىنشە تۇتىنۋشىنىڭ بەرۋشى قۇبىرى كىرمەسىندەگى جانە شىعارۋشى قۇبىرى شىقپاسىنداعى جەلىلىك سۋدىڭ ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا ەنتالپياسى;
hسۋىق سۋ –ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمدا قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋ ەنتالپياسى.
شارتتا بەلگىلەنگەن ەسەپتىك كەزەڭدە تۇتىنۋشى العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى (3.5) فورمۋلاسى بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
1 ساعاتتا ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا تۇتىنۋشى جۇمساعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Gىستىق سۋ = G1 – G2. (3.6)
ەسەپتىك كەزەڭدە ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا تۇتىنۋشى جۇمساعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) (3.6) فورمۋلاسى بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
28. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى بولماعان جاعدايدا جانە ەگەر ەسەپكە الۋ تورابى جەتكىزۋشى مەن تۇتىنۋشىنىڭ جىلۋ جەلىلەرىنىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىگى ءبولىمىنىڭ شەكاراسىندا ورناتىلماعان بولسا, وندا 1 ساعات ىشىندە تۇتىنۋشى العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى مىناداي فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
Q = (1 + كى) (1 + كج) [G1 (h1 – hسۋىق سۋ) - G2 (h2 – hسۋىق سۋ)], (3.7)
مۇندا:
كى جانە كج – تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك شەكاراسىنان ەسەپكە الۋ تورابىن ورناتۋ ورنىنا دەيىن نورماتيۆتىك جىلۋ ىسىراپتارى مەن جىلۋ جەلىسى جىلىستاۋلارىنىڭ كوەففيتسيەنتتەرى.
بۇل رەتتە 1 ساعات ىشىندە ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا تۇتىنۋشى جۇمساعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Gىستىق سۋ = (l + kج) (G1 – G2) (3.8)
29. اينالىمسىز جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەلەرىندەگى جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ تورابىندا:
1) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى; 2) الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى;
3) ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا جۇمسالعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
4) ءبىر ساعات ىشىندە بەرۋشى قۇبىر بويىنشا الىنعان جانە شىعارۋشى قۇبىر بويىنشا قايتارىلعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
5) ءبىر ساعات ىشىندە ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا جۇمسالعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەمى);
6) ءبىر ساعات ىشىندە بەرۋشى جانە شىعارۋشى قۇبىرلارداعى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق تەمپەراتۋراسى;
7) ءبىر ساعات ىشىندە الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى ايقىندالادى.
30. جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اينالىمسىز جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 6-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
31. تۇتىنۋشىنىڭ 1ساعات ىشىندە العان Q جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرى ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى نەگىزىندە مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Q = G1 (h1 – h2) + G3 (h2 – hسۋىق سۋ) (3.9)
مۇندا:
G1 – بەرۋ قۇبىرى بويىنشا 1 ساعات ىشىندە وتكەن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
G3 – ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋ قۇبىرى بويىنشا 1 ساعات ىشىندە وتكەن شىعىن ولشەگىش قۇرىلعىنىڭ كورسەتكىشتەرى بويىنشا جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى);
h1 جانە h2 – تۇتىنۋشىنىڭ بەرۋشى قۇبىرى كىرمەسىندەگى جانە شىعارۋشى قۇبىرى شىقپاسىنداعى جەلىلىك سۋدىڭ ءبىر ساعاتتاعى ورتاشا ەنتالپياسى;
hسۋىق سۋ – ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمدا قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋ ەنتالپياسى.
شارتتا بەلگىلەنگەن ەسەپتىك كەزەڭدە تۇتىنۋشى العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى (3.9) فورمۋلاسى بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
32. ەگەر ەسەپكە الۋ تورابى جەتكىزۋشى مەن تۇتىنۋشىنىڭ جىلۋ جەلىلەرىنىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىگى ءبولىمىنىڭ شەكاراسىندا ورناتىلسا, وندا ءبىر ساعات ىشىندە تۇتىنۋشى العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانى مىناداي فورمۋلا بويىنشا ەسەپتەلەدى:
Q = (1 +kى) (l + kج) [G1 (h1 – h2) + G3 (h2 – hسۋىق سۋ) (3.10)
مۇندا:
kى جانە kج – تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك شەكاراسىنان ەسەپكە الۋ تورابىن ورناتاتىن جەرگە دەيىنگى نورماتيۆتىك جىلۋ ىسىراپتارى مەن جىلۋ جەلىسى جىلىستاۋلارىنىڭ كوەففيتسيەنتتەرى.
تۇتىنۋشى 1 ساعات ىشىندە ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋعا جۇمساعان جەلىلىك سۋ ماسساسى (كولەم) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Gىستىق سۋ = (l + kج)G3 (3.11)
33. ەگەر G1 جىبەرەتىن قۇبىر بويىنشا وتكەن جىلۋ جەتكىزگىشى ماسساسىنىڭ (كولەمىنىڭ) جانە 1 ساعات ىشىندە G2 قايتارۋشى قۇبىر بويىنشا قايتارىلعان جىلۋ جەتكىزگىشى ماسساسىنىڭ (كولەمىنىڭ) ايىرماشىلىعى G3 ىستىق سۋمەن جابدىقتايتىن قۇبىر بويىنشا جۇمسالعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىنان (كولەمىنەن) 0,03 G1 – استام اسىرىلعان بولسا, وندا (3.9), (3.10) جانە (3.11) فورمۋلالارىندا G3 (G1 – G2) تەڭدەپ قابىلدانادى.
34. ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرىن جىلۋمەن جابدىقتاۋشى ۇيىم الىنعان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ اۋىتقۋلارىن, شارتتا نورمالاناتىن شامالاردان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى) مەن شىعىسىن ايقىنداۋ ءۇشىن پايدالانادى.
35. ەسەپكە الۋ قۇرالدارىنىڭ اقاۋلىعىن جوندەۋگە ەسەپكە الۋ قۇرالدارىن شىعارۋ كەزىندە, ەگەر قۇرالداردىڭ اجىراتىلۋ ۋاقىتى 10 تاۋلىكتەن اسپاعان بولسا, ءار تاۋلىك ءۇشىن جىلۋ تۇتىنۋ مەن جەلىلىك سۋدى تۇتىنۋ ماندەرى قۇرالداردىڭ جۇمىسى توقتاتىلعاننان كەيىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارىن اجىراتۋدىڭ الدىنداعى سوڭعى ءۇش تاۋلىكتەگى ولاردىڭ ورتاشا تاۋلىكتىك شىعىسىنا تەڭ دەپ قابىلدانادى.
تۇتىنۋشى مەن ەنەرگيامەن جابدىقتاۋشى ۇيىم اراسىندا شارتتى شاماسىنان اۋىتقۋلاردى انىقتاۋعا جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدار تورابىندا تىركەلەتىن كورسەتكىشتەر شارت قاتىناسىن رەتتەۋگە كەلەسى پارامەترلەر بويىنشا قولدانىلادى: جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىندە جىبەرىلگەن جىلۋ جەتكىزگىش تەمپەراتۋراسى, جىلۋ ەنەرگيا سانى جانە ماسساسى.
ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ تىركەۋشى قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرى ەنەرگيامەن جابدىقتاۋشى ۇيىم مەن جىلۋ ەنەرگيا تۇتىنۋشى اراسىنداعى شارتتى شاماسىنان جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىندە جىبەرىلگەن جىلۋ جەتكىزگىش تەمپەراتۋراسى, ماسساسىن جانە جىلۋ ەنەرگيا سانىن انىقتاۋعا پايدالانىلادى.
4. جىلۋ تۇتىنۋدىڭ بۋ جۇيەلەرىندە تۇتىنۋشىداعى جىلۋ ەنەرگياسى مەن
جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ ءتارتىبى
36. قۇرالدار كومەگىمەن جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ تورابىندا جىلۋ تۇتىنۋدىڭ بۋ جۇيەلەرىندە:
1) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ جۇمىس ۋاقىتى;
2) الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى;
3) الىنعان بۋ ماسساسى (كولەمى);
4) قايتارىلعان كوندەنسات ماسساسى (كولەمى);
5) ءار ساعات ىشىندە الىناتىن بۋ ماسساسى (كولەمى);
6) بۋ تەمپەراتۋراسى مەن قىسىمىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق ماندەرى;
7) قايتارىلاتىن كوندەنساتتىڭ ورتاشا ساعاتتىق تەمپەراتۋراسى;
8) ەسەپكە الۋ تورابى قۇرالدارىنىڭ اقاۋلى بولعان ۋاقىتى;
9) جىلۋ تۇتىناتىن قوندىرعىلاردىڭ شىعىسى بويىنشا قايتا جۇكتەمەمەن جۇمىس ۋاقىتى;
10) ءار ساعات ىشىندەگى قايتارىلعان كوندەنسات ماسساسى (كولەمى);
11) ءار ساعات ىشىندە الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى ايقىندالادى.
قۇرالدار بۋ تۇتىنۋداعى ۇزىلىستەر كەزىندە بۋ قۇبىرىندا پايدا بولاتىن جىلۋ ەنەرگياسى مەن كوندەنسات ماسساسىن (كولەمىن) ەسەپكە الادى.
قۇرالدار تۇتىنىلعان جىلۋ ەنەرگياسىن انىقتاۋ كەزىندە بۋدىڭ جاي-كۇيىن (ىلعالدى, قانىققان نەمەسە قىزدىرىلعان) ەسەپكە الادى.
جىلۋ جەتكىزگىشى پارامەترلەرىنىڭ ورتاشا ساعاتتىق ماندەرى وسى پارامەترلەردى تىركەيتىن قۇرالدار كورسەتكىشتەرىنىڭ نەگىزىندە ايقىندالادى.
جىلۋ جەلىلەرىنە تاۋەلسىز سحەما بويىنشا قوسىلعان جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەلەرىندە قانىقتىرۋعا جۇمسالاتىن كوندەنسات ماسساسى (كولەمى) ايقىندالادى.
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ بۋ جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى وسى قاعيدانىڭ 7-قوسىمشاسىندا كەلتىرىلگەن.
37. جىلۋ ەنەرگياسىن, جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى) مەن پارامەترلەرىن ەسەپكە الۋ تورابى تۇتىنۋشىعا تيەسىلى جىلۋ پۋنكتىنىڭ كىرمەسىندە, ونىڭ باس ىسىرمالارىنا بارىنشا جاقىن جەرلەردە جابدىقتالادى.
ەسەپكە الۋ تورابىن قۇبىرلاردىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىگىنىڭ ءبولىمى شەكاراسىنا دەيىن ورناتۋعا رۇقسات ەتىلەدى, بۇل رەتتە بوساتىلعان جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن) ايقىنداۋ ەسەپكە الۋ تورابىن ورناتۋ ورنى مەن ءبولىنۋ شەكاراسى اراسىنداعى ۋچاسكەدە جىلۋ ىسىراپتارى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ جىلىستاۋلارىن ەسەپكە الادى.
جىلۋ جۇكتەمەلەرى جۇيەلەرىنىڭ جەكەلەگەن تۇرلەرى سىرتقى جىلۋ جەلىلەرىنە دەربەس قۇبىرلارمەن قوسىلعان جىلۋ تۇتىنۋ جۇيەلەرى ءۇشىن جىلۋ ەنەرگياسىن, جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى) مەن پارامەترلەرىن ەسەپكە الۋ ءاربىر دەربەس قوسىلعان جۇكتەمە ءۇشىن جۇرگىزىلەدى.
38. جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى بولماعان جاعدايدا بۋ جۇيەلەرىمەن الىنعان جىلۋ ەنەرگياسى مەن جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ مولشەرىن ايقىنداۋ:
1) تۇتىنۋشى ءبىر ساعات ىشىندە العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرى جىلۋ ەنەرگياسىن ەسەپكە الۋ قۇرالدارى نەمەسە ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ قۇرالدارىمەن مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Q = D (h – hسۋىق سۋ) – Gk (h2 – hسۋىق سۋ), (4.1)
مۇندا:
D – جىبەرۋشى قۇبىر بويىنشا تۇتىنۋشى ءبىر ساعات ىشىندە العان بۋ ماسساسى (كولەمى);
Gk – شىعارۋشى قۇبىر بويىنشا تۇتىنۋشى ءبىر ساعات ىشىندە قايتارعان كوندەنسات ماسساسى (كولەمى);
h1 جانە h2 – تيىسىنشە تۇتىنۋشىنىڭ بەرۋشى بۋ قۇبىرى كىرمەسىندەگى بۋدىڭ جانە كوندەنسات قۇبىرى شىقپاسىنداعى كوندەنساتتىڭ ءبىر ساعات ىشىندەگى ورتاشا ەنتالپياسى;
hسۋىق سۋ – ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمدا قانىقتىرۋ ءۇشىن پايدالانىلاتىن سۋىق سۋ ەنتالپياسى.
جىلۋمەن جابدىقتاۋ شارتىنا سايكەس بەلگىلەنگەن ەسەپتىك كەزەڭدە تۇتىنۋشى العان جىلۋ مولشەرى (4.1) فورمۋلاسى بويىنشا ەسەپتەلگەن ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
تۇتىنۋشىمەن ءبىر ساعات ىشىندە جۇمساعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
G = D – Gk. (4.2)
تۇتىنۋشى ەسەپتىك كەزەڭ ىشىندە جۇمساعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى) ساعاتتىق ماندەردىڭ جيىنى رەتىندە ايقىندالادى.
ەسەپكە الۋ تورابىن جەتكىزۋشى مەن تۇتىنۋشى جىلۋ جەلىلەرىنىڭ تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك شەكاراسىنا تۇتىنۋشى ءبىر ساعات ىشىندە العان جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرى جىلۋ ەسەپتەگىشپەن نەمەسە مىناداي فورمۋلا بويىنشا ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ قۇرالدارىمەن ايقىندالادى:
Q = (1 + kى) (1 + ky) [D (h – hسۋىق سۋ) – Gk (hk – hسۋىق سۋ)], (4.3)
مۇندا:
kى جانە ky – تيىسىنشە تەڭگەرىمدىك تيەسىلىك شەكاراسىنان ەسەپكە الۋ تورابىن ورناتۋ ورنىنا دەيىن نورماتيۆتىك جىلۋ ىسىراپتارى مەن جىلۋ جەلىسى جىلىستاۋلارىنىڭ كوەففيتسيەنتتەرى.
تۇتىنۋشى جۇمساعان جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسى (كولەمى) مىناداي فورمۋلا بويىنشا ايقىندالادى:
Gىسج = (l +ky) (D – Gk). (4.4)
2) جىلۋ ەسەپتەگىشتىڭ (جىلۋ ەسەپتەگىشتەردىڭ), بۋ مەن كوندەنسات ەسەپتەگىشتەردىڭ, سونداي-اق ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ تىركەيتىن قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرىن ەنەرگيامەن جابدىقتايتىن ۇيىم شارتتىق جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىنەن, جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىنان (كولەمىنەن), شىعىسى مەن تەمپەراتۋراسىنان اۋىتقۋلاردى انىقتاۋ ءۇشىن پايدالانادى.
ەسەپكە الۋ تورابىنىڭ تىركەۋ قۇرالدارىنىڭ كورسەتكىشتەرىن ەنەرگيامەن جابدىقتاۋشى ۇيىم مەن جىلۋ ەنەرگياسىن تۇتىنۋشى اراسىنداعى شارتتى شاماسىنان جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ بۋ جۇيەلەرىندەگى جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ جىلۋ ەنەرگياسى مولشەرىنەن, ماسساسى مەن تەمپەراتۋراسىنان اۋىتقۋلاردى ايقىنداۋ ءۇشىن پايدالانىلادى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 1-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرى ءۇشىن ەنەرگيا وندىرەتىن ۇيىمنىڭ جىلۋ جەلىسىنىڭ تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىنىڭ ورنالاسۋ سحەماسى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 2-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمى), سونداي-اق ونىڭ ەكى جىلۋ ەسەپتەۋىشتەرىنىڭ كورسەتكىشتەرى بويىنشا جىلۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەلەرى ەنەرگيا وندىرەتىن ۇيىمنىڭ جىلۋ جەلىسىنىڭ تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 3-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ سانىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ بۋ جۇيەلەرى ءۇشىن ونىڭ ەنەرگيا ءوندىرۋشى ۇيىمدا تىركەلەتىن پارامەترلەرىنىڭ ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 4-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ جابىق جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 5-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اينالمالى جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 6-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ ىستىق سۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اينالىمسىز جىلۋمەن جابدىقتاۋدىڭ اشىق جۇيەلەرىندە تىركەلەتىن پارامەترلەرىن ولشەۋ نۇكتەلەرىن ورنالاستىرۋ سحەماسى.
جىلۋ ەنەرگياسىن جىبەرۋدى جانە جىلۋ جەتكىزگىشىن ەسەپكە الۋ قاعيدالارىنا 7-قوسىمشا
جىلۋ ەنەرگياسىنىڭ مولشەرىن جانە جىلۋ جەتكىزگىشىنىڭ ماسساسىن (كولەمىن), سونداي-اق ونىڭ جىلۋمەن جابدى
• 29 قىركۇيەك, 2016
قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ بۇيرىعى №207
سوڭعى جاڭالىقتار
كوكتەمگى ەگىسكە دايىندىق پىسىقتالدى
قوعام • بۇگىن, 00:07
يندونەزيا ەلشىسى ورالدىق عالىمدارمەن كەزدەستى
عىلىم • كەشە
بالاباقشالاردا تسيفرلىق باقىلاۋ تاجىريبەسى جۇرگىزىلىپ جاتىر
ايماقتار • كەشە
ەلىمىزدىڭ بەس وڭىرىندە سۋ تاسقىنى قاۋپى جوعارى
قازاقستان • كەشە
40 گرادۋسقا دەيىن اياز: ەلىمىزگە اركتيكالىق سۋىق كەلەدى
اۋا رايى • كەشە
استانا اۋەجايىنىڭ ۇشۋ-قونۋ جولاعى ۋاقىتشا جابىلادى
ەلوردا • كەشە
الەمدىك ەكونوميكانىڭ جاڭا كارتاسى: قازاقستان قاي ورىندا؟
ەكونوميكا • كەشە
